Bogowie greccy i rzymscy – hasła do krzyżówki
Bóg grecki, jego rzymski odpowiednik i liczba liter. Niżej bogowie egipscy, nordyccy i słowiańscy, którzy często trafiają do krzyżówek.
Bogowie greccy i ich rzymscy odpowiednicy
| Kim był | Grecki | Rzymski |
|---|---|---|
| najwyższy bóg, władca nieba i piorunów | Zeus (4) | Jowisz (6) |
| królowa bogów, opiekunka małżeństwa | Hera (4) | Junona (6) |
| bóg mórz | Posejdon (8) | Neptun (6) |
| bóg podziemi Grecy nazywali go też Plutonem (od gr. plutos – bogactwo). | Hades (5) | Pluton (6) |
| bogini mądrości | Atena (5) | Minerwa (7) |
| bóg wojny | Ares (4) | Mars (4) |
| bogini miłości i piękna | Afrodyta (8) | Wenus (5) |
| bóg światła, sztuki i wyroczni Rzymianie przejęli Apolla bez zmiany imienia. Forma Apollin też bywa w krzyżówkach. | Apollo (6) | Apollo (6) |
| bogini łowów | Artemida (8) | Diana (5) |
| posłaniec bogów, patron kupców | Hermes (6) | Merkury (7) |
| bóg ognia i kowali | Hefajstos (9) | Wulkan (6) |
| bogini ogniska domowego | Hestia (6) | Westa (5) |
| bogini urodzaju i rolnictwa | Demeter (7) | Ceres (5) |
| bóg wina | Dionizos (8) | Bachus (6) |
| bóg miłości Rzymski Amor to także Kupidyn. | Eros (4) | Amor (4) |
| bogini podziemi i wiosny | Persefona (9) | Prozerpina (10) |
| tytan, ojciec Zeusa | Kronos (6) | Saturn (6) |
| bogini świtu | Eos (3) | Aurora (6) |
| bóg słońca | Helios (6) | Sol (3) |
| bogini księżyca | Selene (6) | Luna (4) |
| bogini zwycięstwa | Nike (4) | Wiktoria (8) |
| bogini losu i szczęścia | Tyche (5) | Fortuna (7) |
| bóg snu | Hypnos (6) | Somnus (6) |
| bóg pasterzy i lasów | Pan (3) | Faun (4) |
| bóg sztuki lekarskiej | Asklepios (9) | Eskulap (7) |
| bogini młodości | Hebe (4) | Juwentas (8) |
| bogini ziemi | Gaja (4) | Tellus (6) |
| bogini niezgody | Eris (4) | Discordia (9) |
W nawiasach liczba liter.
Bóstwa tylko rzymskie
| Imię | Litery | Kim był |
|---|---|---|
| Janus | 5 | bóg o dwóch twarzach, bóg bram i początków (od niego styczeń, łac. Ianuarius) |
| Kwirynus | 8 | bóg ludu rzymskiego, utożsamiany z Romulusem |
| Lary | 4 | bóstwa domowe, opiekunowie rodziny |
| Penaty | 6 | bóstwa domowej spiżarni i ogniska |
Bogowie egipscy
| Imię | Litery | Kim był |
|---|---|---|
| Ra | 2 | bóg słońca |
| Amon | 4 | bóg Teb, połączony z Ra jako Amon-Ra |
| Ozyrys | 6 | bóg zmarłych i odrodzenia |
| Izyda | 5 | bogini, żona Ozyrysa, matka Horusa |
| Horus | 5 | bóg nieba z głową sokoła |
| Set | 3 | bóg pustyni i chaosu, zabójca Ozyrysa |
| Anubis | 6 | bóg mumifikacji z głową szakala |
| Thot | 4 | bóg mądrości i pisma z głową ibisa |
| Ptah | 4 | bóg stwórca, patron rzemieślników z Memfis |
| Hathor | 6 | bogini miłości i radości, przedstawiana jako krowa |
| Bastet | 6 | bogini z głową kota |
| Atum | 4 | bóg stwórca z Heliopolis |
Bogowie nordyccy (germańscy)
| Imię | Litery | Kim był |
|---|---|---|
| Odyn | 4 | najwyższy bóg, bóg mądrości i wojny |
| Thor | 4 | bóg piorunów z młotem Mjölnir |
| Loki | 4 | bóg podstępu |
| Frigg | 5 | żona Odyna, bogini małżeństwa |
| Freja | 5 | bogini miłości i płodności |
| Frej | 4 | bóg urodzaju, brat Frei |
| Baldur | 6 | bóg światła, syn Odyna |
| Tyr | 3 | bóg wojny i prawa |
| Heimdall | 8 | strażnik tęczowego mostu Bifröst |
| Hel | 3 | władczyni krainy zmarłych |
Bogowie słowiańscy i bałtyccy
| Imię | Litery | Kim był |
|---|---|---|
| Perun | 5 | bóg piorunów (Ruś) |
| Weles | 5 | bóg bydła i zaświatów (Ruś) |
| Swaróg | 6 | bóg ognia niebieskiego i kowalstwa |
| Swarożyc | 8 | bóg ognia, czczony przez Słowian połabskich |
| Świętowit | 9 | bóg o czterech twarzach z Arkony na Rugii (też Światowid) |
| Trzygłów | 8 | bóg o trzech głowach ze Szczecina i Wolina |
| Dadźbóg | 7 | bóg słońca i dobrobytu (Ruś) |
| Mokosz | 6 | bogini, jedyna kobieca postać w panteonie kijowskim |
| Jaryło | 6 | bóg wiosny i płodności (folklor wschodniosłowiański) |
| Marzanna | 8 | bogini zimy i śmierci (zwyczaj topienia marzanny) |
| Perkun | 6 | bałtycki bóg piorunów (lit. Perkūnas) |
O bogach słowiańskich wiemy niewiele: głównie z kronik pisanych przez chrześcijan (Thietmar, Helmold, Saxo Gramatyk, „Powieść minionych lat”). Podajemy funkcje, które te źródła potwierdzają. Jaryło i Marzanna pochodzą z późniejszego folkloru.
Pytania
Jak odróżnić boga greckiego od rzymskiego w krzyżówce?
Określenie zwykle to mówi: „grecki bóg wojny” to Ares (4 litery), „rzymski bóg wojny” to Mars (4 litery). Gdy określenie nie wskazuje mitologii, policz kratki: Afrodyta ma 8 liter, Wenus 5.
Rzymski bóg piorunów to Jowisz?
Tak. Jowisz (6 liter) to rzymski odpowiednik Zeusa (4 litery), władca nieba i piorunów. Słowiańskim bogiem piorunów jest Perun (5), bałtyckim Perkun (6), nordyckim Thor (4).
Który słowiański bóg miał cztery twarze?
Świętowit (9 liter), czczony w świątyni w Arkonie na Rugii. W krzyżówkach bywa też forma Światowid (9). Trzy głowy miał Trzygłów (8), czczony w Szczecinie i Wolinie.